Etik kurul başvurunuzun reddedilmesinin veya haftalar boyu beklemesinin arkasında genellikle küçük ama kritik hatalar yatar. Bu yazıda, etik kurul başvurularında en sık karşılaşılan 10 hatayı ve bunlardan nasıl kaçınacağınızı anlatıyoruz.
Etik Kurul Başvurusunda En Sık Yapılan 10 Hata
Aşağıdaki hatalar, kurullar tarafından en çok revizyon veya ret gerekçesi olarak gösterilen konulardır. Her birini tek tek ele alalım:
Eski veya Güncel Olmayan Form Kullanmak
Kurullar, başvuru formlarını zaman zaman günceller. Eski bir form kullanmak, dosyanızın hiç incelenmeden iade edilmesine neden olabilir.
Genel (Şablon) Gönüllü Onam Formu Kullanmak
İnternetten indirilen genel bir onam formu, araştırmanıza özgü olmadığı için kurul tarafından reddedilir. Onam formu, araştırmanızın özel koşullarını yansıtmalıdır.
Eksik İmza veya Onay
Öğrenci başvurularında danışman imzası, kurum içi başvurularda birim onayı, bazı durumlarda kurum izni gerekir. Eksik imzalı dosya işleme alınmaz.
Anket / Ölçek İzni Olmaması
Kullanacağınız ölçeğin sahibinden izin alınmamışsa, telif hakkı ihlali söz konusudur. Kurul, bu durumda başvuruyu reddeder.
Yöntem ve Örneklem Belirsizliği
Kurul, araştırmanızın nasıl, kimle, nerede ve ne kadar süreyle yapılacağını net görmek ister. Belirsiz yöntem, ek bilgi talebine neden olur.
Resmi Olmayan Dilekçe Formatı
Dilekçe, resmi yazışma kurallarına uygun olmalıdır. "Merhaba, ben..." diye başlayan bir dilekçe, ciddiyetsiz görünür.
Belgelerin Ayrı Ayrı Yüklenmesi
Bazı kurullar tek bir PDF dosyası beklerken, bazıları ayrı ayrı yükleme kabul eder. Yanlış formatta gönderim, dosyanın reddedilmesine neden olur.
Takvim Planlaması Yapmamak
Kurullar ayda 1-2 kez toplanır. Toplantı tarihini bilmeden başvuru yapmak, haftalar boyu beklemenize neden olur.
Revizyon Talebini Yanlış Anlamak
Kurul, "şu bölümü değiştirin" dediğinde, sadece o bölümü değiştirmeniz gerekirken tüm dosyayı yeniden yazmak, hem zaman hem de yeni hatalara neden olur.
Muafiyet Dilekçesi Yazmamak
Araştırmanızın etik kurul onayı gerektirmediğini düşünüyorsanız bile, muafiyet kararı almak için resmi bir dilekçe vermelisiniz. Aksi halde veri toplamanız yasal sorun yaratır.
Başvuru Öncesi Son Kontrol Listesi
- Güncel form kullanıldı mı?
- Onam formu araştırmaya özel mi?
- Danışman imzası eklendi mi?
- Anket/ölçek izinleri alındı mı?
- Yöntem ve örneklem net mi?
- Dilekçe resmi formatta mı?
- Belgeler tek PDF olarak birleştirildi mi?
- Kurul toplantı takvimi kontrol edildi mi?
Bu Hatalardan Nasıl Kaçınabilirsiniz?
Etik kurul başvurusunda hata yapmamak için şu üç prensibi benimseyin:
- Kurulun yönergesini okuyun — Her kurulun kendi kuralları vardır.
- Başvuru öncesi son kontrol yapın — Yukarıdaki kontrol listesini kullanın.
- Gerekirse profesyonel destek alın — Hata, zaman kaybından daha maliyetlidir.